Η λογική διακλάδωσης είναι ένα σύνολο κανόνων που δείχνουν, κρύβουν ή προσπερνούν ερωτήσεις και σελίδες ανάλογα με τις προηγούμενες απαντήσεις, ώστε κάθε συμμετέχων να βλέπει μόνο όσα τον αφορούν. Ο οδηγός είναι για όποιον φτιάχνει ένα ερωτηματολόγιο με λογική διακλάδωσης επειδή κάποιες ερωτήσεις δεν ταιριάζουν σε όλους. Στο Survey.gr οι κανόνες ορίζονται στην καρτέλα «Κανόνες λογικής της έρευνας». Για ξεχωριστές διαδρομές χρησιμοποιήστε κανόνες «Να μην εμφανίζεται η σελίδα»· ένας κανόνας «Να μεταβαίνει στη σελίδα» μόνος του δεν κρατά κανέναν στη διαδρομή του. Και πριν στείλετε την έρευνα, περάστε κάθε διαδρομή από τον κανονικό σύνδεσμο, όχι μόνο από την «Προεπισκόπηση».
Τα βασικά σημεία
- Ένας κανόνας εμφανίζει ή κρύβει ερώτηση ή σελίδα, μεταφέρει σε σελίδα, ολοκληρώνει την έρευνα ή ανοίγει άλλη διεύθυνση.
- Οι κανόνες που μεταφέρουν σε σελίδα ή ολοκληρώνουν την έρευνα εκτελούνται όταν ο συμμετέχων φεύγει από τη σελίδα: δώστε στην ερώτηση με τέτοιον κανόνα δική της σελίδα, ποτέ την τελευταία.
- Χτίστε τις διαδρομές με «Να μην εμφανίζεται η σελίδα»· μετά από μια μετάβαση η έρευνα συνεχίζει σελίδα προς σελίδα, και η «Υποβολή» ελέγχει όσες σελίδες δεν κρύφτηκαν.
- Οι ερωτήσεις φίλτρου μπορεί να μάθουν σε κάποιους να λένε «Όχι» για να τελειώσουν νωρίτερα· κρατήστε σύντομες τις συμπληρωματικές ερωτήσεις.
- Δοκιμάστε κάθε διαδρομή από τον κανονικό σύνδεσμο και μετά διαγράψτε τις δοκιμαστικές απαντήσεις.
Τι είναι η λογική διακλάδωσης: παράλειψη, εμφάνιση και διακλάδωση
Τα είδη της λογικής διακλάδωσης είναι τρία: η παράλειψη ερωτήσεων, η εμφάνιση και η διακλάδωση· μια τέταρτη χρήση είναι το πρόωρο τέλος. Το πότε εκτελείται κάθε ενέργεια κρίνει πώς θα μοιράσετε τις ερωτήσεις στις σελίδες.
| Είδος | Τι βλέπει ο συμμετέχων | Ενέργεια στο Survey.gr | Πότε εκτελείται |
|---|---|---|---|
| Παράλειψη | Μια ερώτηση ή μια σελίδα δεν εμφανίζεται | «Απόκρυψη ερώτησης», «Να μην εμφανίζεται η σελίδα» | Μόλις δοθεί ή αλλάξει η απάντηση |
| Εμφάνιση | Εμφανίζεται μια ερώτηση ή μια σελίδα που ως τότε ήταν κρυμμένη | «Εμφάνιση ερώτησης», «Να εμφανίζεται η σελίδα» | Μόλις δοθεί ή αλλάξει η απάντηση |
| Διακλάδωση | Κάθε ομάδα βλέπει τις δικές της σελίδες | «Να μην εμφανίζεται η σελίδα» για κάθε σελίδα της άλλης ομάδας· «Να μεταβαίνει στη σελίδα» μόνο μαζί με απόκρυψη των σελίδων που προσπερνά | Η απόκρυψη αμέσως, η μετάβαση όταν ο συμμετέχων φεύγει από τη σελίδα |
| Πρόωρο τέλος | Η έρευνα τελειώνει ή ανοίγει άλλη ιστοσελίδα | «Η έρευνα να ολοκληρώνεται» (η απάντηση μετρά ως ολοκληρωμένη), «Να μεταφέρεται στο URL» (η απάντηση δεν υποβάλλεται) | Όταν ο συμμετέχων φεύγει από τη σελίδα |
Πώς λειτουργούν οι κανόνες λογικής στο Survey.gr
Κάθε κανόνας ελέγχει την απάντηση σε μία ερώτηση και εκτελεί μία ενέργεια με έναν στόχο (σελίδα, ερώτηση ή διεύθυνση)· μια ερώτηση μπορεί να έχει πολλούς κανόνες.
Τι ελέγχει ένας κανόνας
Πατήστε «Κανόνες λογικής της έρευνας» στο πάνω μέρος του επεξεργαστή, δίπλα στην «Προεπισκόπηση». Κάτω από μια σελίδα πατήστε «Προσθήκη νέου όρου», διαλέξτε την ερώτηση και μετά «Προσθήκη λογικής». Στο παράθυρο πατήστε «Προσθέστε κανόνα», ορίστε τη συνθήκη στο «Όταν αυτή η ερώτηση» και την ενέργεια στο «Τότε».
Οι συνθήκες είναι «Έχει απαντηθεί», «Δεν έχει απαντηθεί», «Ισούται με» και «Δεν ισούται με». Σε ερώτηση «Μία απάντηση» ο κανόνας ισχύει αν ο συμμετέχων διάλεξε οποιαδήποτε από τις επιλογές που σημειώσατε· σε ερώτηση «Πολλαπλές απαντήσεις», μόνο αν σημείωσε ακριβώς τον ίδιο συνδυασμό. Στηρίξτε λοιπόν τη διακλάδωση σε ερώτηση με μία απάντηση, και στις ανοιχτές χρησιμοποιήστε «Έχει απαντηθεί» ή «Δεν έχει απαντηθεί». Μια κενή απάντηση δεν ικανοποιεί ποτέ το «Ισούται με» και ικανοποιεί πάντα το «Δεν ισούται με».
Πότε εκτελείται ένας κανόνας
Οι κανόνες εμφάνισης και απόκρυψης εκτελούνται μόλις δοθεί ή αλλάξει η απάντηση και αναιρούνται αν αλλάξει ξανά· ο στόχος ενός κανόνα εμφάνισης είναι κρυμμένος από την αρχή.
Οι ενέργειες «Να μεταβαίνει στη σελίδα», «Να μεταφέρεται στο URL» και «Η έρευνα να ολοκληρώνεται» εκτελούνται όταν ο συμμετέχων πατά «Επόμενο» για να φύγει από τη σελίδα, αφού ελεγχθούν οι υποχρεωτικές απαντήσεις της. Αν ισχύουν περισσότεροι κανόνες, εκτελείται ο πρώτος με τη σειρά των ερωτήσεων, σειρά που ανακατεύει η «Τυχαία σειρά ερωτήσεων». Δώστε λοιπόν σε μια τέτοια ερώτηση δική της σελίδα, ή βάλτε την τελευταία στη σελίδα της με την «Τυχαία σειρά ερωτήσεων» απενεργοποιημένη. Στην τελευταία σελίδα, στη θέση του «Επόμενο» υπάρχει το κουμπί «Υποβολή», και εκεί αυτοί οι κανόνες δεν εκτελούνται ποτέ.
Δύο διαδρομές σε ένα ερωτηματολόγιο: με «Να μην εμφανίζεται η σελίδα»
Βάλτε τις ερωτήσεις κάθε ομάδας σε δικές της σελίδες και δώστε στην ερώτηση που χωρίζει τις ομάδες έναν κανόνα «Να μην εμφανίζεται η σελίδα» για κάθε σελίδα της άλλης ομάδας. Ένα παράδειγμα από μια έρευνα για τη στέγαση:
- Η σελίδα 1 τελειώνει με την υποχρεωτική ερώτηση «Το σπίτι όπου μένετε είναι ιδιόκτητο ή ενοικιαζόμενο;» («Μία απάντηση»): «Ιδιόκτητο», «Ενοικιαζόμενο», «Κανένα από τα δύο (π.χ. μένω με τους γονείς μου)». Μια υποχρεωτική ερώτηση χρειάζεται μια επιλογή που ταιριάζει σε όλους, αλλιώς κάποιοι διαλέγουν κάτι που δεν ισχύει και πηγαίνουν σε λάθος διαδρομή· αν δεν υπάρχει τέτοια, κάντε την προαιρετική.
- Οι ιδιοκτήτες απαντούν στις σελίδες 2 και 3, οι ενοικιαστές στις 4 και 5, όλοι στην τελευταία (ηλικιακή ομάδα, σχόλια). Η κοινή σελίδα είναι απαραίτητη: ώσπου να απαντηθεί η ερώτηση της σελίδας 1 οι σελίδες των ομάδων είναι κρυμμένες, και χωρίς αυτήν η σελίδα 1 θα έδειχνε «Υποβολή» αντί για «Επόμενο».
- Στην ερώτηση της σελίδας 1 βάλτε έναν κανόνα «Να μην εμφανίζεται η σελίδα» για κάθε σελίδα των ομάδων: με «Δεν ισούται με» «Ιδιόκτητο» για τις σελίδες 2 και 3, με «Δεν ισούται με» «Ενοικιαζόμενο» για τις 4 και 5. Όποιος διάλεξε «Κανένα από τα δύο» ή δεν απάντησε βλέπει μόνο την κοινή σελίδα. Αν κάποιος αλλάξει απάντηση, αλλάζουν και οι σελίδες που βλέπει.
- Με το «Επόμενο» ο συμμετέχων προσπερνά τις κρυμμένες σελίδες, και η τελευταία ορατή σελίδα δείχνει την «Υποβολή».
Τα πρότυπα του Survey.gr δεν έχουν κανόνες λογικής. Έτσι στήνεται και η αξιολόγηση 360 μοιρών, όπου κάθε αξιολογητής βλέπει μόνο το δικό του σκέλος.
Γιατί δεν αρκεί η ενέργεια «Να μεταβαίνει στη σελίδα»
Η ενέργεια «Να μεταβαίνει στη σελίδα» απλώς μεταφέρει τον συμμετέχοντα στη σελίδα-στόχο· από εκεί το «Επόμενο» συνεχίζει σελίδα προς σελίδα. Αν οι ενοικιαστές μεταβαίνουν από τη σελίδα 1 στη 4, οι ιδιοκτήτες μετά τις σελίδες 2 και 3 θα συνεχίσουν στις 4 και 5. Επιπλέον, η «Υποβολή» ελέγχει κάθε σελίδα που δεν έκρυψε η λογική, και μια μετάβαση δεν κρύβει τις σελίδες που προσπερνά: αν μια υποχρεωτική ερώτηση εκεί μείνει κενή, η «Υποβολή» στέλνει τον συμμετέχοντα πίσω σε αυτή τη σελίδα, για να απαντήσει σε ερωτήσεις που δεν τον αφορούν. Με ενεργή την «Ορίστε όλες τις ερωτήσεις ως υποχρεωτικές», αυτό ισχύει για κάθε τέτοια σελίδα. Χρησιμοποιήστε τη μετάβαση μόνο προς τα εμπρός: πάνω από σελίδες χωρίς υποχρεωτικές ερωτήσεις, ή μαζί με κανόνα «Να μην εμφανίζεται η σελίδα» για κάθε σελίδα που προσπερνά. Ποτέ προς τα πίσω.
Μια συμπληρωματική ερώτηση στην ίδια σελίδα
Βάλτε την ερώτηση βαθμολόγησης και τη συμπληρωματική στην ίδια σελίδα, με έναν κανόνα «Εμφάνιση ερώτησης» στην πρώτη: η δεύτερη εμφανίζεται μόλις επιλεγεί χαμηλός βαθμός. Στην ερώτηση «Πόσο ικανοποιημένος/η είστε από την εξυπηρέτηση;» («Μία απάντηση», πεντάβαθμη κλίμακα), σημειώστε με «Ισούται με» τα δύο χαμηλότερα σημεία και ορίστε ως στόχο την προαιρετική ανοιχτή ερώτηση «Τι δεν πήγε καλά;». Αν ο βαθμός ανέβει, η ερώτηση κρύβεται ξανά και δεν εμποδίζει την υποβολή· ό,τι γράφτηκε ήδη κρατιέται. Για να ακούσετε και τους ικανοποιημένους, δείτε πώς συνδυάζετε μια βαθμολογία και μια ανοιχτή ερώτηση για τον λόγο.
Πρόωρο τέλος της έρευνας: συγκατάθεση και ερώτηση φίλτρου
Συγκατάθεση. Βάλτε το ενημερωτικό κείμενο και την υποχρεωτική ερώτηση «Συμφωνείτε να συμμετάσχετε σε αυτή την έρευνα;» («Ναι» ή «Όχι») μόνα τους στη σελίδα 1, με την ενέργεια «Η έρευνα να ολοκληρώνεται» για το «Όχι». Η έρευνα τελειώνει αμέσως, αλλά το «Όχι» αποθηκεύεται ως ολοκληρωμένη απάντηση και μετρά στις συμμετοχές του προγράμματός σας· αφαιρέστε το με φίλτρο στην «Ανάλυση». Η σελίδα ολοκλήρωσης (ορίζεται στις «Ρυθμίσεις») είναι μία για όλους: γράψτε την ώστε να ταιριάζει και στις δύο ομάδες. Αν χρειάζεται συγκατάθεση, και σε ποια μορφή, εξαρτάται από τον φορέα και το θέμα· ελέγξτε τους κανόνες που ισχύουν για εσάς. Για το ενημερωτικό κείμενο, δείτε πώς γράφετε την εισαγωγή του ερωτηματολογίου.
Ερώτηση φίλτρου. Με τον ίδιο κανόνα τελειώνει η έρευνα και για όσους δεν πληρούν τα κριτήρια συμμετοχής. Αν προτιμάτε το «Να μεταφέρεται στο URL», μεταφέρονται σε άλλη ιστοσελίδα περίπου ένα δευτερόλεπτο μετά το «Επόμενο», χωρίς υποβολή: η απάντηση μένει ημιτελής και δεν μετρά στις συμμετοχές.
Οι ερωτήσεις φίλτρου μπορεί να αλλάξουν τις απαντήσεις
Όταν οι ερωτώμενοι καταλάβουν ότι το «Ναι» φέρνει κι άλλες ερωτήσεις, κάποιοι απαντούν «Όχι» για να τελειώσουν νωρίτερα. Πειράματα από τη δεκαετία του 1990 βρήκαν λιγότερα «Ναι» όταν κάθε φίλτρο ακολουθούνταν αμέσως από τις συμπληρωματικές του απ' ό,τι όταν όλα τα φίλτρα έρχονταν πρώτα. Οι Kreuter και συνεργάτες (2011) έδειξαν ότι το φαινόμενο μεγαλώνει με τον αριθμό των φίλτρων και τη δυσκολία των συμπληρωματικών. Μια τηλεφωνική έρευνα των Eckman και συνεργατών (2014), διασταυρωμένη με διοικητικά αρχεία, επιβεβαίωσε ότι κάποιοι λένε «Όχι» για να αποφύγουν τη συνέχεια, όχι όμως πάντα. Ούτε η λύση «όλα τα φίλτρα πρώτα» είναι χωρίς κόστος: στη μελέτη του 2011 άφησε περισσότερες συμπληρωματικές αναπάντητες.
Στην πράξη, κρατήστε σύντομη κάθε ομάδα συμπληρωματικών, μη γράφετε ότι το «Ναι» φέρνει περισσότερες ερωτήσεις και, αν τα φίλτρα είναι πολλά, σκεφτείτε να τα ρωτήσετε όλα μαζί πρώτα. Συγκρίνετε επίσης το ποσοστό των «Ναι» με όσα ήδη ξέρετε για την ομάδα.
Δοκιμάστε κάθε διαδρομή και διαβάστε σωστά τα αποτελέσματα
Σχεδιάστε πρώτα τον χάρτη: ποιες σελίδες βλέπει κάθε ομάδα και ποιος κανόνας κρύβει ποια. Η «Προεπισκόπηση» εκτελεί τους κανόνες αλλά δεν σταματά ποτέ: το «Επόμενο» προχωρά και με κενή υποχρεωτική ερώτηση, χωρίς το μήνυμα «Υποχρεωτικό», και η «Υποβολή» της δεν ελέγχει τίποτα. Μόνο από τον κανονικό σύνδεσμο η «Υποβολή» στέλνει τον συμμετέχοντα πίσω σε μια σελίδα με κενή υποχρεωτική ερώτηση. Κάντε την έρευνα «Ενεργή», απαντήστε μία φορά για κάθε διαδρομή, με μία τουλάχιστον υποχρεωτική ερώτηση ανά σελίδα ώστε να φανεί αν η «Υποβολή» σας στέλνει πίσω σε σελίδα που η διαδρομή προσπέρασε, και διαγράψτε τις δοκιμαστικές απαντήσεις στις «Ατομικές απαντήσεις» («Διαγραφή απάντησης στην έρευνα»)· ως τότε μετρούν στις συμμετοχές. Οι βέλτιστες πρακτικές της AAPOR ζητούν έλεγχο ότι το ερωτηματολόγιο έχει προγραμματιστεί σωστά και βλέπουν στα παράξενα μοτίβα απαντήσεων πιθανό λάθος προγραμματισμού.
Στα αποτελέσματα, μια ερώτηση που είδε μία μόνο ομάδα έχει ποσοστά επί όσων την απάντησαν: γράψτε τη βάση δίπλα σε κάθε ποσοστό («απάντησαν 42 ενοικιαστές») και φιλτράρετε με την ερώτηση που χωρίζει τις ομάδες (δείτε τον σχεδιασμό ερωτηματολογίου για ανάλυση δεδομένων). Δείξτε μια ερώτηση της διαδρομής μόνο αν την απάντησαν τουλάχιστον 10 άτομα, αλλιώς γράψτε «απάντησαν λιγότεροι από 10» χωρίς ποσοστό. Το εργαλείο δεν ελέγχει αυτό το όριο· σχεδιάστε το δείγμα ώστε να φτάσει τους 10 και η μικρότερη διαδρομή. Τέλος, μια απάντηση που δόθηκε πριν κρυφτεί η ερώτησή της μένει αποθηκευμένη, και όποιος άλλαξε γνώμη στη σελίδα 1 μπορεί να έχει απαντήσεις και από την άλλη διαδρομή: φιλτράρετε με την ερώτηση της σελίδας 1, όχι με τις συμπληρωματικές.
Με λίγα λόγια
Σχεδιάστε τις διαδρομές σελίδα προς σελίδα και χτίστε τις με κανόνες «Να μην εμφανίζεται η σελίδα». Δώστε σε κάθε ερώτηση που μεταφέρει σε σελίδα ή ολοκληρώνει την έρευνα δική της σελίδα, ποτέ την τελευταία. Δοκιμάστε κάθε διαδρομή από τον κανονικό σύνδεσμο και κρατήστε σύντομες τις συμπληρωματικές ερωτήσεις, για να μη μάθουν οι συμμετέχοντες ότι το «Όχι» τελειώνει νωρίτερα.
Για εξάσκηση, ανοίξτε το έτοιμο πρότυπο αξιολόγησης προϊόντος ή υπηρεσίας: οι αγοραστές και οι μη αγοραστές έχουν ήδη δικές τους σελίδες, και εσείς προσθέτετε τους κανόνες.
Έτοιμο πρότυπο: ερωτηματολόγιο αξιολόγησης προϊόντος ή υπηρεσίας
Στο πρότυπο «Αξιολόγηση προϊόντων και υπηρεσιών» οι ερωτήσεις 4–6 είναι για όσους δεν αγόρασαν και οι 7–8 για όσους αγόρασαν, σε δικές τους σελίδες. Προσθέστε τους κανόνες «Να μην εμφανίζεται η σελίδα» πριν το στείλετε.
Δείτε το πρότυπο